Τι είναι το Μπαϊράκι που το… σηκώνουμε με επαναστατική διάθεση;

Το μπαϊράκι είναι μικρό λάβαρο ή μικρή σημαία. Η λέξη προέρχεται από την τουρκική bayrak, που είναι παραφθορά της περσικής μπαργιάκ (=σημαία).

Μπαϊράκια χρησιμοποιούσαν πολλά αντάρτικα σώματα στην Επανάσταση του ΄21, κυρίως ως διακριτικό ομάδων της κλεφτουριάς, αλλά και στα αρματολίκια.

Οι σημαντικότεροι οπλαρχηγοί και αγωνιστές, όπως ο Κολοκοτρώνης, οι Μαυρομιχαλαίοι, ο Ζαχαριάς, ο Βλαχάβας κ.ά., είχαν ο καθένας χαρακτηριστικό μπαϊράκι με ιδιαίτερα χρώματα ή γράμματα προκειμένου ν΄ αναγνωρίζονται μεταξύ τους τα υπ΄ αυτών ένοπλα σώματα.

Το μπαϊράκι αυτό – ή και φλάμπουρο, όπως επίσης λεγόταν – σήκωνε ο ανδρειότερος της ομάδας, που ονομάζονταν μπαϊρακτάρης ή φλαμπουριάρης. Μπαϊρακτάρης σημαίνει σημαιοφόρος και προέρχεται από παραφθορά του μπαργιάκ + νταρ (=σημαία + ο φέρων).

Με τον καιρό ο χαρακτηρισμός αυτός έγινε πατρωνυμικό επίθετο, (π.χ. Δημήτριος Μπαϊρακτάρης) και ονομασία περιοχών.

Φλάμπουρα και παντιέρες

Κατά την εθνεγερσία του 1821 τα φλάμπουρα ήταν συνήθως μονόχρωμα υφασμάτινα σήματα – κατά το βυζαντινό φλάμουλο (από το λατινικό flammulum), που έφεραν σταυρό και είχαν τριγωνικό σχήμα. Με αυτά παρουσιάζονταν οι αρματωλοί στις διάφορες γιορτές και τα πανηγύρια, (στους κάμπους), σε αντίθεση με τα μπαϊράκια που αποτελούσαν τα κυρίως πολεμικά σήματα αναγνώρισης των διαφόρων μονάδων (αρματολίκια) στις κορυφές των βουνών.

* Απόηχος εκείνων των πανηγυριών είναι ο σημερινός εξωτερικός στολισμός των εκκλησιών με φλάμπουρα την ημέρα της γιορτής τους.

Από την άλλη, οι καραβοκύρηδες και θαλασσομάχοι της εποχής χρησιμοποιούσαν αντίστοιχα τον όρο παντιέρα για τη σημαία (από την ιταλική bandiera), η οποία είχε παραλληλόγραμμο σχήμα.

Ποιος σηκώνει σήμερα μπαϊράκι;

Σήμερα χρησιμοποιούμε τη φράση «σήκωσε μπαϊράκι” (ή «σήκωσε δικό του μπαϊράκι”) για κάποιον που αντιδρά, επαναστατεί, εξεγείρεται, απειθαρχεί. Έχει τις ρίζες της στο ΄21, καθώς τα μπαϊράκια τα κατείχαν οργανωμένες μεν αλλά ανεξάρτητες μεταξύ τους ένοπλες ομάδες. Το δε ρήμα «σήκωσε” χρησιμοποιούνταν με την έννοια της δημιουργίας νέας αντάρτικης ομάδας από κάποιον οπλαρχηγό.

Αν θέλεις να λύσεις κι άλλες Απορίες και να μάθεις Αλήθειες, κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook

ΔΕΣ ΚΙ ΑΥΤΑ

Ποιο είναι το πιο διαβασμένο βιβλίο στον κόσμο;

Παρότι έχει γραφτεί πριν από αιώνες, παραμένει το πιο διαβασμένο βιβλίο σε όλο τον κόσμο. Βρίσκεται σταθερά στην πρώτη θέση...

Πού αποθηκεύεται στο σώμα μας η Χολή;

Πολλοί νομίζουν πως η χολή είναι όργανο του σώματός μας. Όμως πρόκειται για ένα πηχτό καφεπράσινο (μέχρι πρασινοκίτρινο) υγρό, που εκκρίνεται από...

Πώς λέγονται τα αξεσουάρ στα ελληνικά;

Η λέξη αξεσουάρ είναι γαλλική (accessoire). Και σίγουρα δεν υπάρχει Ελληνίδα που να μην ξέρει τι σημαίνει. Οι περισσότερες όμως ίσως δεν γνωρίζουν...

Πότε… ανανεώνεται η γεύση μας;

Τα αισθητήρια όργανα της γεύσης είναι οι γευστικοί κάλυκες, οι οποίοι βρίσκονται, εκτός από τη γλώσσα, στον ουρανίσκο και στον φάρυγγα. Αυτοί...

Πόσο επικίνδυνο συναίσθημα είναι ο θυμός;

Ένας θυμός που παραμένει στην ψυχή μας όχι μόνο μας βαραίνει, αλλά υπονομεύει τελικά και τη σωματική μας υγεία! Επομένως, δεν έχουμε...

Τι είναι η Λαίλαπα;

Η λαίλαπα είναι πολύ ισχυρός άνεμος σχετικά σύντομης διάρκειας και με απότομες και συνήθως μεγάλες αλλαγές στη διεύθυνσή του. Μεταφορικά...

Γιατί η Ρώμη είναι γνωστή και ως «Αιώνια πόλη”;

Η Ρώμη είναι μια πόλη με μακραίωνη ιστορία και αξιοσημείωτη προσφορά στην επιστήμη, τον πολιτισμό και τις τέχνες. Διαθέτει πολυάριθμα και εξαιρετικής...